Erdoğan’ın açıklamalarının ardından birçok esnaf ve sanatkar, kira yardımı ve hibe desteği ile ilgili detayları merak etmeye başlamıştı. Kira yardımı ve hibe desteği katkılarından hangi kesimin yararlanacağı belli olurken, karar Resmi Gazete’de yayımlandı. Resmi Gazete’de yayımlanan detaylara göre Ticaret Bakanlığı tarafından belirlenen sektörler dahilinde faaliyet gösteren iş yerleri destekten yararlanma şansı elde edecek. Böylelikle pandemi süresi boyunca zor günlerden geçen esnaf önemli bir sorunun üstesinden gelmiş olacak.

Esnaf ve Sanatkar Siciline Kayıtlı Olma Şartı

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın esnaf ve sanatkarlara dair yaptığı açıklamalar çerçevesinde pandemi süresinde verilecek kira yardımı ile ilgili detaylar da ortaya çıkıyor. Erdoğan’ın açıklamalarının ardından Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren süreç ile ilgili olarak, esnaf ve sanatkar siciline kayıtlı olan ve vergiden muaf esnaf ve sanatkarlar bu desteklerden faydalanabilecek. Aynı zamanda ticari kazançları basit usulde tespit edilenler de bu yenilikten faydalanacak.

Kira Yardımı Ne Kadar Olacak?

Esnaf ve sanatkarlara yönelik destekler kapsamında kira yardımlarının miktarları da merak ediliyor. Erdoğan, yapmış olduğu açıklamada büyükşehirlerdeki esnaflara 750 TL, diğer illerdeki esnaflara ise aylık 500 TL kira yardımı ödeneceğini açıklamıştı.

Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından elde edilen bilgilere göre, riskli bölge ve riskli yapıların yenilenmesi ve dönüştürülmesi amacıyla gerçekleştirilen kentsel dönüşüm projeleri adına 31 Aralık 2012 tarihi itibari ile 6306 Sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun çerçevesinde Bakanlık tarafından riskli olduğu tespit edilen binalardaki hak sahiplerine kira yardımları gerçekleştiriliyor.

2017’de Yaklaşık Olarak 784 Milyon Kira Yardımı Yapıldı

Söz konusu bu kanun kapsamında 2017 yılı boyunca hak sahiplerine toplamda 783 milyon 910 bin TL kira desteğinde bulunulduğu öğrenildi.

Çevre ve Şehircilik Bakanlığı risk taşıdığını tespit etmiş olduğu binalarda yaşayıp kentsel dönüşümden dolayı kiraya çıkan hak sahiplerine Çevre ve Şehircilik İl Müdürlükleri eliyle 308 milyon 46 bin TL, İstanbul’daki Belediyelerin eliyle 281 milyon 804 bin TL, diğer bölgelerde ise 41 milyon 402 bin TL kira desteği gerçekleştirildi.

Terör Mağdurlarına da 152 Milyon Lira Destek Sağlandı

Yaşanan terör olaylarından dolayı hasar gören bölgelerde ise çalışmalarını sürdüren Çevre ve Şehircilik Bakanlığı, bu bölgelerdeki mağdur olan vatandaşlara toplamda 152 milyon 657 bin TL kira yardımında bulundu.

60 Bin Adet Binanın Yıkımı Gerçekleştirildi

Öte yandan elde edilen bilgilere göre, 2017 yılı içerisinde Bakanlık 98 bin 703 adet yapı, 12 bin 950 adet dükkan, 111 bin 653 adet bağımsız biriminin risk taşıdığını belirledi. Yapılan bu belirlemenin ardından da 60 bin 896 adet binayı da yıktı.

Kira Yardımlar 18 Ay Boyunca Banka Hesaplarına Yatırılıyor

Çevre ve Şehircilik Bakanı Mehmet Özhaseki, konu ile alakalı bir takım açıklamalarda bulunarak, yaşadığı yapı kentsel dönüşüm kapsamına alınan vatandaşlar için mali yönden desteklerin sürdürüleceğini, Bakanlık tarafından sağlanan kira desteklerinin 18 ay boyunca vatandaşın banka hesabına aktarıldığını ifade etti.

Dolayısıyla ev sahipleri kentsel dönüşümden ötürü evlerinin ne denli etkileneceği ve kentsel dönüşüm ile kendi haklarının neler olacağı konusunda bilgi edinmesi gerekir.

2012 yılı itibari ile yürürlüğe girmiş olan ilgili kanun gereğince başlatılan kentsel dönüşüm çalışmaları, risk taşıyan binaların yıkılıp, yerine yeniden daha sağlam binaların yapılmasını amaçlar. Bu nedenle bir yıkım söz konusu olduğu için ev sahipleri bu süre zarfında ve sonrasında nelerle karşılaşacağını, neler kaybedip neler kazanacağını bilmek ister. İşte ev sahipleri için kentsel dönüşüm ile alakalı tüm detaylar…

Ev Sahipleri Kentsel Dönüşüm İçin Başvuruda Bulunabilir Mi?

Her ev sahibi, sahip oldukları binanın kentsel dönüşüm kapsamına girip girmediği hakkında bilgi alabilir. Bunun için de ev sahipleri, binasının riskli olup olmadığını ve ne derece riskli olduğunu ölçtürebilmek için de lisanslı kurum ve kuruluşlara müracaat etmesi gerekir. Eğer ki söz konusu olan bina, risk grubunda bulunuyorsa, binanın kentsel dönüşüm kapsamına dahil edilip yıkılması gerekir.

Kentsel Dönüşümde Ev Sahiplerinin Hakları 

Kentsel dönüşüm nedeniyle yıkımı gerçekleştirilen binalar için müteahhitlerle anlaşma yapılır ve yerine bir bina inşa edilir. Evi risk taşıyan ev sahiplerine ise devlet bir takım alternatifler sunar. Buna göre ev sahiplerine inşaatı yapılan projeden ev verilmesi, hazırdaki projelerden ev verilmesi ya da daire yerine bedelinin ödenmesi teklif edilir. Yani ev sahibinin daireyi kabul etmek yerine bedelini alması gibi hakları da mevcuttur.

Ev Sahibi Haklarından Nasıl Faydalanır?   

Kentsel dönüşümden dolayı sunulan bu haklardan ev sahiplerini yararlanabildiği gibi kiracıların yaralanması da mümkündür. Ayrıca ev sahiplerine bu süre içerisinde kira yardımı da yapılabilir.

Yıkım işlemlerine başlanmadan birkaç gün öncesinde evi boşaltması için ev sahiplerine haber erilir ve mühlet tanınır. Ev sahipleri isterlerse kendi anlaştıkları bir müteahhitle isterlerse devlet tarafından görevlendirilen müteahhitlerle ev yapma hakkına sahiptir. Bunun yanı sıra ev yapma imkanına sahip olamayan ev sahiplerine ise evlerinin değeri ödenir ya da TOKİ’den bir konut da verilebilir.

Ayrıca evleri kentsel dönüşüme dahil olup yıkılan ev sahiplerine devlet tarafından uygun kredi desteği de sağlanabilir.

Antalya Kentsel Dönüşüm ve Stratejik Yaklaşımlar Kurultayı dün Antalya Belek’te yer alan Atlantis Otel’de gerçekleştirildi. Düzenlenen kurultaya Başbakan Binali Yıldırım, TOKİ Başkanı Ergün Turan, Çevre ve Şehircilik Bakanı Mehmet Öhaseki ve sektörün önemli isimleri katılım gösterdi.

Başbakan Binali Yıldırım kurultayda bir takım açıklamalarda bulundu. Yıldırım açıklamalarında kentsel dönüşümün önemine değinerek, bu alanda karşılaşılabilecek sorunları ortadan kaldırabilmek adına atılacak olan adımlardan bahsetti. Başbakan Yıldırım ayrıca açıklamalarında müjde üstüne müjde vererek 2018 yılı itibari ile geçerli olacak kentsel dönüşüm için özel bir faiz tarifesi uygulanacağını açıkladı. Bir diğer müjde olarak da evi kentsel dönüşüme giren vatandaşlar için binanın metrekaresine paralel olarak harç muafiyeti de uygulanacağını ifade eden Başbakan Binali Yıldırım, harçların vatandaşa yük olduğunu ve bu konuda Çevre ve Şehircilik Bakanlığı ile çalışmalar yürüterek harç muafiyetini yükseltmek adına karar aldıklarını anlattı.

Öte yandın Binali Yıldırım mülk sahipleri için kentsel dönüşüm kapsamında yapılan kira yardımında ikamet bildirme zorunluluğun kaldırılacağını, kiracıların, gecekonduda oturanların ve tapusu olmayanların ikameti belgelendirememesinden dolayı mağdur olduklarını ve durumu ortadan kaldıracaklarını ifade etti.

Kur Riskleri Dahi Göze Alınacak

Çevre ve Şehircilik Bakanı ise kurultayda yaptığı açıklamasında, gerekirse kur riskine katlanmak ile beraber kredi alabileceklerini belirtti. Maliye Bakanı ile görüşme gerçekleştirdiklerini ve kentsel dönüşüm için finansman sağlayacaklarını anlatan Bakan Özhaseki, gerekli görüldüğünde Dünya Bankası, Avrupa Yatırım Bankası gibi bankalardan kredi kullanacaklarını ifade etti.

Kentsel Dönüşüm Oranı Yüzde 38’e Ulaştı

TOKİ Başkanı Ergün Turan ise açıklamalarında kentsel dönüşüm faaliyetlerinden bahsederek şuanda 54 ilde 191 adet proje çalışması yürütüldüğünü ve kentsel dönüşüm kapsamında 140 bin konut ihale edilerek dönüşüm oranının yüzde 38’e ulaştığını anlattı.

Bakanlık tarafından sunuluyor olan bu desteklerin en başında ise kira yardımı geliyor. Yapılan anlaşma neticesinde risk taşıyan binası yıkılacak olan malikler talep ettikleri takdirde bu kira yardımı alabilecekler.

Çevre ve Şehircilik Bakanlığı bir açıklama yaparak 2017 yılında kentsel dönüşüm sebebiyle evleri yıkılacak olan ev sahiplerinin alacağı kira yardım açıklamış oldu. 2016 yılında İstanbul için yapılan kentsel dönüşüm kira yardımları 795 Türk Lirasından, 900 Türk Lirasına yükseltildi. İl il değişen kentsel dönüşüm için kira yardımı şu şekilde olmak üzere açıklandı;

Hangi Şehirde Ne Kadar Kira Yardımı Yapılıyor?

Bilecik, Artvin, Bingöl, Burdur, Bolu, Çankırı, Hakkâri, Gümüşhane, Erzincan, Nevşehir, Sinop, Kırşehir, Tunceli, Karaman, Bayburt, Bartın, Kırıkkale, Iğdır, Ardahan, Kilis, Karabük ve Yalova illerinde maliklerin alacağı kira yardımı (aylık olarak) 535 TL, kiracıların alacağı kira yardımı (defaten) 1.070 TL, sınırlı ayni hak sahiplerinin alacağı yardım ise (defaten) 2.675 TL olarak açıklandı.

Amasya, Bitlis, Osmaniye, Düzce, Muş, Niğde, Edirne, Siirt, Kırklareli, Şırnak, Aksaray, Rize, Yozgat, Isparta, Giresun, Kastamonu ve Kars illerinde maliklerin alacağı kira yardımı (aylık) 605 TL, kiracıların alacağı yardım (defaten) 1.210 TL, sınırlı aynı hak sahiplerinin alacağı kira yardımı ise 3.025 TL olarak açıklandı.

Zonguldak, Adıyaman, Afyonkarahisar, Çorum, Ağrı, Elazığ, Sivas, Ordu, Kütahya, Çanakkale ve Batman illerinde ev sahiplerinin alacağı kira yardımı 675 TL, kiracıların alacağı yardım (defaten) 1.350,00 TL, sınırlı ayni hak sahiplerinin alacağı yardım (defaten) 3.375 TL olarak açıklandı.

Denizli, Aydın, Balıkesir, Erzurum, Diyarbakır, Gaziantep, Eskişehir, Malatya, Kayseri, Samsun, Muğla, Tekirdağ, Sakarya, Trabzon, Şanlıurfa, Van, Hatay, Mersin, Kocaeli ve Kahramanmaraş illerinde maliklerin aylık olarak alacağı yardım 745 TL, kiracıların defaten alacağı yardım 1.490 TL, sınırlı ayni hak sahiplerinin defaten alacağı yardım 3.725 TL olarak açıklandı.

Adana, Bursa, Antalya ve Konya illerinde ev sahiplerinin aylık alacağı yardım 810 TL, kiracıların defaten olarak alacağı yardım 1.620 TL, sınırlı olan ayni hak sahiplerinin defaten alacağı yardım 4.050 TL olarak açıklandı.

Son olarak İstanbul, Ankara ve İzmir illerinde ise aylık olarak maliklerin alacağı yardım 860,00 TL, defaten olarak kiracıların alacağı yardım 1.720 TL, defaten olarak sınırlı hak sahiplerinin alacağı yardım ise 4.300 TL olarak açıklandı.

Şartlar 2015’te Değişti

Bakanlığın kira yardımı için başvuranlarda aradığı bir takım nitelikler bulunuyor. Ancak bu nitelikleri taşıyan kimseler kira yardımı alabiliyor. 2015 yılına kadar risk taşıyan binada yer alan mesken sayısı kadar kira yardımı alınabiliyordu. 2015 yılından sonra ise bunun için ikamet şartı getirilmiş oldu.

Söz konusu olan 2015 yılı itibariyle kira yardımı alabilmek için hak sahiplerinin riskli yapı olduğunun onaylandığı tarihten önce o yapıda oturuyor olması gereklidir. İstenilen bu ikamet şartı, kişilerin evlerine gelen elektrik, su faturası gibi faturalar sayesinde ispatlanabiliyor.

Bu şartı yerine getiriyor olan hak sahipleri gerekli olan belgeler ve yazılmış olan bir dilekçe ile beraber Kentsel Dönüşüm Müdürlüğüne başvurusunu gerçekleştirebiliyor.